Қидирув:

Тергов судьяси лавозими жорий этилмоқда

Ҳаммага маълумки, мамлакатимизда суд ҳокимиятининг чинакам мустақиллигини, фуқаролар ҳуқуқ ва эркинликларининг ишончли ҳимоясини таъминлаш, шунингдек одил судловга эришиш даражасини ошириш, суд-ҳуқуқ тизимини янада ислоҳ қилиш соҳасида давлат сиёсатининг асосий устувор йўналишлари этиб белгиланган.

Суд ҳокимиятининг асосий вазифаси – фуқароларнинг ҳуқуқ ва эркинликларини, уларнинг қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш, қонунларни ва бошқа норматив-ҳуқуқий ҳужжатларни ижро қилиш ва қўллашда қонунийлик ҳамда адолатни таъминлашдан иборат.

“2022-2026 йилларга мўлжалланган Янги Ўзбекистоннинг тараққиёт стратегияси”нинг 15-мақсадида, «Хабеас корпус» институтини янада ривожлантириш орқали тезкор-қидирув ва тергов фаолияти устидан назоратни кучайтириш, фуқароларнинг қадр-қиммати ва эркинлигини самарали ҳимоя қилишнинг таъсирчан механизмларини жорий этиш масалалари ўрин олган.

Янги Конституцияда ҳам жиноий таъқибга олинган шахсларни давлат органлари ҳамда мансабдор шахсларнинг ўзбошимчалигидан ҳимоялашнинг деярли барча усуллари акс эттирилган. Конституциявий ҳуқуқ ва эркинликлар доираси кенгайган. Ҳар кимга бузилган ҳуқуқ ва эркинликларини тиклаш учун унинг иши қонунда белгиланган муддатларда ваколатли, мустақил ҳамда холис суд томонидан кўриб чиқилиши кафолатланган. Энг муҳими, ушбу норма инсоннинг фундаментал ҳуқуқларини суд орқали ҳимоя қилинишига ва шахс эркинлиги ҳамда дахлсизлик ҳуқуқининг конституциявий кафолати сифатида хизмат қилади.

Амалга оширилаётган ислоҳотлар, ўз навбатида, иш бўйича барча ҳолатлар суд томонидан ҳар томонлама текширилиб, далилларга холисона баҳо берилишига, натижада оқлов ҳукмлари кўпайишига асос яратиб, фуқароларнинг судга бўлган ишончи ошишига олиб келди.

Шу муносабат билан, 2024 йил 10 июнда имзоланган Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Тезкор қидирув ҳамда тергов фаолиятида шахснинг ҳуқуқ ва эркинликларини ишончли ҳимоя қилиш кафолатларини янада кучайтириш чора тадбирлари тўғрисида»ги ПФ-89-сонли Фармони билан бугунги кунда суд-ҳуқуқ тизимидаги замонавий талаблар ва халқаро стандартлар асосида ишни судга қадар юритиш босқичида Тергов судьяси лавозими жорий этилиши белгиланди.

Ҳужжатга кўра, 2025 йил 1 январдан жиноят ишлари бўйича туман, шаҳар судларида тергов судьяси лавозими киритилиб, улар судга қадар иш юритув даврида процессуал қарорларга санкция бериш ва мажбурлов чораларини қўллаш масаласини ҳамда маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисидаги ишларни кўриб чиқади.

Шу жумладан, Фармонга мувофиқ, тергов судьясига қуйидаги жиноят материалларини қўллаш масаласини кўриб чиқиш ваколати берилади:

Санкциялар:

–  қамоққа олиш ёки уй қамоғи тарзидаги эҳтиёт чорасини қўллаш билан боғлиқ илтимоснома;

–  қамоқда сақлаш ёки уй қамоғи муддатини узайтириш масалалари билан боғлиқ илтимоснома;

–  паспортнинг (ҳаракатланиш ҳужжатининг) амал қилишини тўхтатиб туриш тўғрисидаги илтимоснома;

–  мурдани эксгумация қилиш ҳақидаги илтимоснома;

–  почта-телеграф жўнатмаларини хатлаш тўғрисидаги илтимоснома;

–  тинтув ўтказиш ҳақидаги илтимоснома;

–  телефонлар ва бошқа телекоммуникация қурилмалари орқали олиб бориладиган сўзлашувларни эшитиб туриш, улар орқали узатиладиган ахборотни олиш ҳақидаги илтимоснома;

–  мол-мулкни хатлаш тўғрисидаги илтимоснома;

Жиноят ишлари бўйича судга қадар иш юритув даврида тергов судьяси томонидан процессуал қарорларга берилган санкциялар фақатгина апелляция инстанциясида Қорақалпоғистон суди, вилоятлар ва Тошкент шаҳар судлари, Ўзбекистон ҳарбий суди томонидан якка тартибда қайта кўриб чиқилади.

Мажбурлов чоралари:

–  айбланувчини лавозимидан четлаштириш тўғрисидаги илтимоснома;

–  шахсни тиббий муассасага жойлаштириш ҳақидаги илтимоснома;

–  айбланувчининг тиббий муассасада бўлиши муддатини узайтириш тўғрисидаги илтимосномаси;

–  ушлаб туриш муддатини 48 соатга қадар узайтириш тўғрисидаги илтимоснома;

Прокурорнинг гувоҳ ва жабрланувчининг (фуқаровий даъвогарнинг) кўрсатувларини олдиндан мустаҳкамлаш тўғрисидаги илтимосномаси.

Тергов судьяси институти тарихига назар ташлайдиган бўлсак, бу институт, айниқса, Францияда ўз тарихий илдизига эга бўлиб, давлат ва жамият ҳаётида мустаҳкам ўрин тутган ҳамда ишни судга қадар юритишда тортишув принципининг амал қилишини таъминлайдиган холис, мустақил институт намунаси сифатида намоён бўлди.

Бугунги кунда Бельгия, Греция, Ироқ, Испания, Нидерландия ва Хорватия давлатларида тергов судьялари ўз фаолиятини муваффаққиятли амалга ошириб келмоқда. Тергов судьяси институти ҳозирда бир қатор собиқ совет иттифоқи давлатларида ҳам, жумладан Литва, Молдавия, Эстония, Латвия, Украина, Қозоғистон, Грузия ва Қирғизистонда жорий этилган.

Фармонларнинг асосий мақсади судьялар корпусини шакллантиришнинг янги механизмларини жорий этишга, суд тизими тузилмасини ислоҳ қилишга, суриштирув ва тергов фаолиятида шахснинг ҳуқуқ ва эркинликларини суд орқали ишончли ҳимоя қилишга ва аҳолининг судларга бўлган ишончини янада мустаҳкамлашга қаратилган.

Кахрамон Мирсафаев,

Тошкент шаҳар суди жиноят ишлари бўйича судьяси.

Судьялар ва тингловчилар мулоқоти

“Оила ва хотин-қизларни тизимли  қўллаб – қувватлашга доир ишларни янада жадаллаштириш тадбирлари тўғрисида”ги Президент Фармонига асосан Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Давлат бошқаруви академиясида раҳбар хотин-қизларни тайёрлаш бўйича алоҳида ўқув курсларни ташкил этиш ҳамда ҳар йили камида 100 нафар хотин-қизларни ўқитиш назарда тутилган.

Шу боис Давлат бошқаруви академиясида турли соҳадан келган  раҳбар хотин-қизлар ўқуви ўз ишини олиб бормоқда.

Бугун академияда судьялар ва  курс тингловчилари учрашуви ташкил этилди. Унда фуқаролик ишлари бўйича Тошкент шаҳар Шайхонтоҳур туманлараро суди судьяси Г. Мамараимова, Тошкент туманлараро иқтисодий суди судьялари Ю. Фозилова ҳамда З. Рахмоновалар иштирок этишди.

Дастлаб судьялар томонидан суд-ҳуқуқ тизимидаги ислоҳотлар, қонунчиликдаги янгиликлар, хусусан, Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2023 йил 11 апрелдаги “Хотин-қизлар ва болалар ҳуқуқлари, эркинликлари ҳамда қонуний манфаатларини ишончли ҳимоя қилиш тизими янада такомиллаштирилиши муносабати билан Ўзбекистон Республикасининг айрим қонун ҳужжатларига ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида”ги қарори бўйича маълумотга эга бўлдилар. 

Курс тингловчилари бу учрашув орқали судларда кўрилаётган ишлар, низоли масалалар ва бошқа холатлар бўйича ўзларини қизиқтирган саволларга жавоб олдилар.

ТАДБИРКОРЛАР ҚОНУН ҲИМОЯСИДА

Тадбиркорлик фаолияти “Тадбиркорлик фаолияти эркинлигининг кафолатлари тўғрисида”ги Ўзбекистон Республикаси қонунига мувофиқ амалга оширилади.

Ушбу қонуннинг  асосий вазифалари  фуқароларнинг тадбиркорлик фаолиятида эркин иштирок этиши ва ундан манфаатдор бўлиши учун кафолатлар ҳамда шароитлар яратишдан, уларнинг ишчанлик фаоллигини оширишдан, шунингдек, тадбиркорлик фаолияти субъектларининг ҳуқуқлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилишдан иборат.

Пойтахтимиздаги Судьялар Олий мактаби тадбирлар залида Тошкент шаҳар судининг иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати ва Тошкент туманлараро иқтисодий суди ҳамкорлигида тадбиркорлик фаолиятини олиб бораётган корхоналар, ташкилот ва масъулияти чекланган жамиятлар фаолиятида ҳуқуқий ислоҳотларнинг таъсири ва одил судловнинг ўрнини самарали ташкил этиш мақсадида очиқ мулоқот тарзида давра суҳбати ташкил этилди.

Учрашувда тадбиркорларга берилаётган имкониятлар, хусусий мулкни ҳимоя қилиш, бизнес муҳитини турли босимлардан холи қилиш, тадбиркорларнинг ҳуқуқий ҳимоясини кучайтириш, кичик тадбиркорлик субъектлари учун  қонун ҳужжатларида назарда тутилган имтиёзлар борасидаги фикр-мулоҳазалар билдирилди.

Тошкент шаҳар суди иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати ва Тошкент туманлараро иқтисодий судининг судьялари, Тошкент шаҳар прокуратураси,  Тошкент шаҳар солиқ бошқармаси,Мажбурий ижро бюроси Тошкент шаҳар бошқармаси вакиллари ва тадбиркорлик субъектлари раҳбарлари ҳамда оммавий ахборот воситалари журналистлари иштирок этган тадбир ғоятда самарали фикр-мулоҳазаларга бой бўлди.

Тадбирда Тошкент туманлараро иқтисодий суди томонидан кўриб чиқилаётган ишлар моҳияти ҳақида  маълумот берилиб, суд амалиётида юзага келаётган масалаларни ҳал этиш, бу борада судлар ва тадбиркорларнинг масъулиятини янада оширишга эътибор қаратилди. Учрашув тадбиркорларнинг фаолиятларини қонун талаблари асосида тўғри ташкил этишлари учун ҳар томонлама фойдали бўлди.

«ЯПОН БОҒИ»ДА БЎЛИБ ЎТГАН САЙЁР ҚАБУЛЛАР

Бугун Юнусобод туманида жойлашган «Япон боғи»да Тошкент шаҳар ҳуқуқни муҳофаза қилувчи идоралар раҳбарларининг сайёр қабули ташкил этилди. Унда Тошкент шаҳар суди раиси, фуқаролик, жиноят, маъмурий суд судьялари ҳам иштирок этди.

 

Сайёр қабул учун бежизга Япон боғи танланмади, чунки бу ерда фуқароларни қабул қилиш учун қулай шароит яратилган эди.Тошкент шаҳар прокуратураси, Тошкент шаҳар ички ишлар бош бошқармаси, солиқ, адлия, мажбурий ижро бюроси ва бошқа мутасадди идоралар раҳбарлари ўзлари учун белгиланган жойлардан ўрин олишди.

Бу галги сайёр қабулда Юнусобод, Мирзо Улуғбек туманларида истиқомат қилувчи фуқаролар мурожаатлари кўриб чиқилиши белгиланган бўлиб,  сайёр қабулда турли масалалар бўйича ечимини излаб келган фуқароларни кўриш мумкин эди.

Тошкент шаҳар суди раиси Э.Ходжакулов ва судьялар суд-ҳуқуқ масалалари бўйича ташриф буюрган фуқароларнинг шикоятларини тинглади. Жиноят ишлари бўйича Юнусобод тумани суди раиси М.Мирзажонов, фуқаролик ишлари бўйича Мирзо Улуғбек туманлараро суди раиси Д.Ҳасанов, судьялар  ҳозир бўлишди.

Сайёр қабулда суд қарорларидан норози бўлиб келган фуқаролар мурожаати эшитилиб, уларга ҳуқуқий тушунтириш берилди. Шунингдек, судья О.Ҳайитов томонидан Пробация тақдимномасига кўра ўғирлик жинояти кўриб чиқилиб, томонлар ярашганлиги муносабати билан иш ижобий ечимини топди. Жиноят ишлари бўйича Юнусобод тумани суди раиси ўринбосари Ф. Исмоилова томонидан МЖтК бўйича йўл ҳаракати қоидаларини бузган фуқароларнинг мурожаатлари кўриб чиқилди.

Айтиш жоизки, бу сайёр қабулларда фуқаролар мавжуд муаммоларга ечим топмоқда, айрим масалалар жойида ижобий ҳал этилмоқда, ҳуқуқий маслаҳат олиб, тўғри тушунчага эга бўлмоқдалар.

ЯШНОБОД  ТУМАНИ «ИШГА МАРҲАМАТ» МОНО МАРКАЗИДА БЎЛИБ ЎТГАН САЙЁР ҚАБУЛЛАР

Хабар қилинганидек, бугун Яшнобод тумани Амир Темур маҳалласида жойлашган «Ишга марҳамат» моно марказ биносида Тошкент шаҳар ҳуқуқни муҳофаза қилувчи идоралар раҳбарларининг сайёр қабули ташкил этилди. Унда Тошкент шаҳар судлари раҳбарлари ҳам иштирок этди.

Сайёр қабул учун бежизга Моно марказ биноси танланмади, чунки янгидан қурилган бу маскан ҳар томонлама фуқароларни қабул қилиш учун қулай эди. Тошкент шаҳар судлари раҳбарлари белгиланган вақтдан барвақт Моно марказга етиб келишди.

Шунингдек, Тошкент шаҳар прокуратураси, Тошкент шаҳар ички ишлар бош бошқармаси , солиқ, адлия, мажбурий ижро бюроси ва бошқа мутасадди идоралар раҳбарлари ўзлари учун белгиланган жойлардан ўрин олишди.  Бу галги сайёр қабулда Яшнобод, Миробод ва Мирзо Улуғбек туманларида истиқомат қилувчи фуқаролар мурожаатлари кўриб чиқилиши белгиланган бўлиб,  сайёр қабулда турли масалалар бўйича ечимини излаб келган фуқароларни кўриш мумкин эди.

Тошкент шаҳар суди раиси Э.Ходжакулов ва Тошкент шаҳар маъмурий суди раиси У.Алмамедовлар суд-ҳуқуқ масалалари бўйича ташриф буюрган фуқароларнинг шикоятларини тинглади. Жиноят ишлари бўйича Яшнобод тумани суди раиси Б.Алимов, Миробод, Мирзо Улуғбек тумани суди судьялари, туманлараро фуқаролик суди судьялари, иқтисодий суд судьялари ҳам ҳозир бўлишди.

Сайёр қабулда суд қарорларидан норози бўлиб келган 12 нафар фуқаро мурожаати эшитилди. Мурожаатларнинг 4 таси фуқаролик, 5 таси жиноят иши, 3 таси маъмурий ишлар бўйича бўлиб, судлар раҳбарлари томонидан ўрганиб чиқилди. Вақт талаб этадиган аризалар назоратга олинди. Мурожаатларнинг 12 таси бўйича ҳуқуқий тушунтириш берилди.Хулоса қилиб айтганда, белгиланган режа асосида ўтказилаётган бу сайёр қабулларда фуқараолар мавжуд муаммоларга ечим топмоқда, айрим масалалар жойида ижобий ҳал этилмоқда, ҳуқуқий маслаҳат олиб, қонуннинг тўғри қўлланилиши бўйича зарур тушунчага эга бўлмоқдалар.  Бу тадбир аҳолининг ҳуқуқий маданияти ва ҳуқуқий онги ошишига хизмат қилмоқда.

БЎЛАЖАК СУДЬЯ ТАНЛОВИ ҒОЛИБЛАРИ ТАҚДИРЛАНДИ

Бугун Тошкент давлат юридик университетида бўлажак судьяларни тайёрлашга йўналтирилган танловнинг ғолибларини тақдирлаш маросими бўлиб ўтди.

 Бутун дунё мамлакатларида кадрлар масаласи, хусусан ёшларни ўз соҳасининг етук мутахассиси қилиб етиштириш давлат сиёсатининг устувор йўналишларидан бири ҳисобланади.

Маълумки, мамлакатимизда ҳуқуқшунос сифатида фаолият юритаётган кўплаб кадрлар Тошкент давлат юридик университетининг битирувчилари ҳисобланади. Ушбу университетида таълим олаётган ёш кадрлар келажакда мамлакатимиз суд-ҳуқуқ соҳасининг турли йўналишларида фаолият олиб боради. Ушбу ёшларнинг таълим тарбиясида университет жамоасидан ташқари Ўзбекистон Республикаси Олий суди ва қуйи суд вакиллари ҳам фаол иштирок этиб келмоқда.

 

Бир неча йилдан бери Ўзбекистон Республикаси Олий суди ҳамда Тошкент давлат юридик университети ҳамкорлигида, Бўлажак судья, Фуқаролик ишлари бўйича намунавий суд процесси(TSUL Сourt), Жиноят ишлари бўйича намунавий суд процесси, Иқтисодий ишлар бўйича намунавий суд процесси, Маъмурий ишлар бўйича намунавий суд процесси мусобақалари ўтказилиб келинмоқда.

Мазкур танловларда ҳар йили мингдан ортиқ талабалар иштирок этади. Бу борада 2022 йил 21 декабрда Ўзбекистон Республикаси Олий суди ҳамда Тошкент давлат юридик университети ўртасида юридик кадрларни тайёрлаш соҳасида ҳамкорлик меморандуми имзоланганлиги муҳим ўрин тутмоқда.

Мазкур танловлар 2023-2024 йил ўқув йилида ҳам давом эттирилди. Ушбу танловларда бир неча жамоалар беллашди. Унда Тошкент шаҳрида фаолият юритаётган судьялар талабаларнинг суд процессларини иммитация қилиш жараёнларини, тарафлар сифатида ўз позициясини ҳимоя қилиш, ўз позицияси бўйича барча процессуал ҳуқуқлардан тўлиқ ва тўғри фойдаланишларини, талабаларнинг нотиқлигини ҳамда энг асосийси моддий ҳуқуқ ва процессуал ҳуқуқни билиш даражасини баҳолаб бердилар.

Бугун Тошкент давлат юридик университетида мазкур танловларнинг ғолибларини тақдирлаш маросими бўлиб ўтди. Унда Олий суд кадрлар бошқармаси бошлиғи М. Муҳиддинов, Тошкент шаҳар суди раисининг ўринбосарлари Б.Исламов, И.Алимов, Тошкент шаҳар маъмурий суди раиси У.Алмамедов иштирок этиб, танлов ғолибларига диплом ҳамда эсдалик совғалари топшириб, энг эзгу тилакларини билдиришди.

Гулрух Мамараимова,

Фуқаролик ишлари бўйича Шайхонтоҳур туманлараро суди судьяси.

Oila qonunchiligini takomillashtirish istiqbollari

Ichki ishlar vazirligi akademiyasida o‘tkazilgan respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi ayni mavzuga bag‘ishlandi.

 

Unda sud-huquq tizimi vakillari, ekspert va mutaxassislar, yurtimizning yetakchi oliy ta’lim muassasalari olimlari, akademiya professor-o‘qituvchilari, yosh tadqiqotchilar hamda kursantlar ishtirok etdi. O‘quv dargohi boshlig‘ining birinchi o‘rinbosari, yuridik fanlar doktori, professor Baxtiyor Rajabov so‘z olib, mamlakatimizda oila institutining huquqiy asoslarini mustahkamlash borasida amalga oshirilayotgan islohotlarga to‘xtaldi.

Ilmiy-amaliy anjumanda dolzarb mavzu qizg‘in muhokama qilindi. Soha mutaxassislarining “Oilaviy munosabatlarda er-xotin mas’uliyatini huquqiy ta’minlash masalalari”, “Nikoh tuzish tartibi: milliy va xorijiy tajriba”, “Oila sudyalari” oilaviy nizolar sonini kamaytirishga xizmat qiluvchi kafolatdir”, “Oilaviy munosabatlarda farzandlar ta’lim olish huquqining kafolatlanishi”, “Oilalar barqarorligini ta’minlashning tashkiliy-huquqiy mexanizmlari”, “Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlarida oilaviy munosabatlariga doir yuridik faktlarni qayd etish masalalari”, “Ayrim toifadagi oilalarga yer uchastkalarining ajratilishi – bugungi kun talabi” mavzularidagi ma’ruzasi tinglandi. Muhokama markazidagi masalalar, bildirilgan fikr-mulohazalar asosida oila institutini rivojlantirishga qaratilgan taklif hamda tavsiyalar ishlab chiqildi.

ХИТОЙ ОЛИЙ СУДИ ДЕЛЕГАЦИЯСИНИНГ ФУҚАРОЛИК ИШЛАРИ БЎЙИЧА МИРОБОД ТУМАНЛАРАРО СУДИГА ТАШРИФИ

Шанҳай ҳамкорлик ташкилотига аъзо давлатлар Олий судлари раисларининг ХIX йиғилиши доирасида Хитой Халқ Республикаси Олий халқ суди раиси Чжан Цзюнь бошчилигидаги делегация аъзолари фуқаролик ишлари бўйича Миробод туманлараро судида бўлишди.

Меҳмонлар дастлаб  суд биносида фуқаролар учун яратилган шарт-шароитлар билан танишди. Жумладан, суд заллари, видеоконфренцалоқа имкониятлари, оналар ва болалар хоналари, кутиш заллари ҳамда электрон тўлов маълумотларини яратиш ойналари, шунингдек, суд тизими ҳақидаги маълумотлар ва имкониятларни тарғиб қилувчи видеороликлар намойиши учун мониторлар делегация аъзоларида унитилмас таассуротлар бахш этди.

Шунингдек, Ўзбекистон Республикаси Президентининг Фармони, 2022 йил 7 мартдаги “Оила ва хотин-қизларни тизимли қўллаб-қувватлашга доир ишларни янада жадаллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги ПФ-87-сон Фармонига асосан оилавий ажралишларнинг олдини олишда медиаторлик институтининг ролини кучайтириш борасида ҳуқуқий эксперимент тариқасида фуқаролик ишлари бўйича Миробод туманлараро судида ажримларга оид ишларни кўриб чиқувчи махсус хона “Медиация маркази”нинг ташкил этилганлиги, бу ерда ажрим ёқасига келиб қолган оилалар вакиллари эр-хотинлар билан учрашувлар ўтказилиши, тарафларга оила ва никоҳнинг муқаддаслиги, оилавий муносабатларнинг миллий қадрият сифатида эътироф этилиши, фарзандларнинг оила бағрида ота-она меҳридан тўйиниб улғайиши борасида мутассадди ташкилотлар ҳамкорлигида ташвиқот ишлари олиб борилиши, бунинг самараси ўлароқ ҳудудда ажримлар статистикасининг кескин камайганлиги юзасидан реал маълумотларга асосланган тақдимот меҳмонларда алоҳида таассурот ва қизиқиш уйғотди.

Мулоқотларда делегация вакиллари билан суд тизими, уни ислоҳ қилиш, хорижий амалиётдан келиб чиқиб ижобий тажрибаларни интеграция этиш юзасидан ўзаро фикрлар алмашилди.

СЕРГЕЛИДА ЎТГАН САЙЁР ҚАБУЛЛАР

Бугун Сергели тумани ҳокимлигида ташкил этилган сайёр қабулда пойтахт ҳуқуқни муҳофаза қилувчи идоралар раҳбарлари иштирок этиб, аҳолини қийнаётган масалалар бўйича мурожаатларни ўрганишди.

 

Сайёр қабулда Тошкент шаҳар судлари раҳбарлари, туманлар суд раислари, судьялар ҳам иштирок этиб, фуқароларнинг суд-ҳуқуқ масалалари бўйича қизиқтирган мурожаатларини ўрганишди.

Жумладан сайёр қабулда Тошкент шаҳар суди иқтисодий ишлар бўйича судлов ҳайъати раиси И.Алимов, Тошкент шаҳар фуқаролик ишлари бўйича судлов ҳайъати судьяси А.Ёриев, Тошкент туманлараро маъмурий суди судьяси Н.Хидиров, жиноят ишлари бўйича Сирғали туман суди раиси З.Бобонов, жиноят ишлари бўйича Янгиҳаёт туман суди раиси Б.Тошпўлатов, жиноят ишлари бўйича Бектемир туман суди раиси Д.Дадаханова, фуқаролик ишлари бўйича Яккасарой туманлараро суди раиси Ғ.Эргашев томонидан Сирғали, Янгиҳаёт, Бектемир туманлари аҳолиси қабул қилинди.

Сайёр қабулда судлар томонидан 27 нафар фуқаро  қабул қилинди. Мурожаатларнинг 20 таси фуқаролик, 7 таси жиноят соҳасига тегишли бўлди.   Барча мурожаатлар бўйича ҳуқуқий тушунтириш берилиб, айрим мурожаатлар назоратга олинди.

СУД-ҲУҚУҚ ТИЗИМИДАГИ ИСЛОҲОТЛАР АМАЛДА

Суд тизимидаги муҳим ислоҳотлардан яна бири Ахборот-коммуникация мониторинги Вазиятлар маркази ва Жамоатчилик билан ҳамкорлик марказининг ташкил этилганлигидир. Ушбу марказнинг асосий вазифалари Республика бўйича барча судларда ишларни кўриш билан боғлиқ вазиятни онлайн таҳлил қилиш, судларда аҳолининг мурожаатлари билан ишлаш ҳамда ишларни кўришда процессуал тартиб ва муддатларга риоя этилишини мониторинг қилиб бориш, ишларни вилоят, туман (шаҳар), маҳалла кесимида тоифаларга ажратган ҳолда жиноятчилик ва ҳуқуқбузарликларни таҳлил қилиш, аҳолининг ҳуқуқий маданиятини ошириш, низоларни бартараф этишга қаратилган маълумотларни тайёрлаш, суд мажлислари ўз вақтида ўтказилишини, сервер ускуналари ва дастурларнинг ишлаш ҳолатини доимий назорат қилиш этиб белгиланди.

Жамоатчилик билан ҳамкорлик марказининг асосий вазифалари эса, аҳоли орасида суд ҳокимиятининг ижобий тимсолини шакллантириш ва илгари суриш, суд фаолияти ҳақида оммавий ахборот воситалари, ижтимоий тармоқлар, шунингдек, бошқа ахборот ресурслари орқали, шу жумладан, матбуот анжуманлари, брифинглар, медиатурлар ташкил этиш йўли билан аҳолига мунтазам, тўлиқ ва тезкор равишда ахборот тақдим этиб бориш, ахборот маконининг доимий мониторингини олиб бориш, судлар фаолиятига доир ахборотлар бўйича жамоатчилик фикрини таҳлил ва прогноз қилиш, танқидий ва кенг муҳокама қилинаётган материалларга, ахборот хуружларига тезкор муносабат билдириш, суднинг расмий веб-сайтларида унинг фаолиятига алоқадор матнли, фото, аудио ва видео материаллардан иборат маълумотлар базасини шакллантириш ва янгилаб боришдан иборатдир.

Судлар фаолиятини янада такомиллаштириш ва одил судлов самарадорлигини оширишда барча босқичлардаги суд ишларини юритишда тортишув ва тарафларнинг тенглиги тамойилларини тўлақонли рўёбга чиқариш, судларнинг холислигини амалда таъминлашга қаратилган янги механизмни жорий этиш бўйича Бош прокуратура ва Олий суднинг таклифлари маъқулланди.

Янги механизмни жорий этиш таклифларида Бош прокуратуранинг жиноий, фуқаролик, иқтисодий, маъмурий суд ишларини юритишда прокурор ваколатини таъминлаш бошқармалари, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар ва Тошкент шаҳар прокуратураларининг жиноий, фуқаролик, иқтисодий, маъмурий суд ишларини юритишда прокурор ваколатини таъминлаш бўйича тегишли бўлим ва тармоқлари ва туман (шаҳар) прокурорларининг мазкур йўналишлар бўйича тегишли ўринбосари ва ёрдамчилари одил судловни амалга оширишга кўмаклашиш бўйича Ихтисослашган прокурорлар корпуси этиб белгиланди.

Ихтисослашган прокурорлар корпусининг асосий вазифалари “Прокуратура тўғрисида”ги Қонун ҳамда процессуал қонунчиликда белгиланган тартибда судларда ишларни кўришда прокурор ваколатини таъминлаш, суд процессининг бошқа иштирокчилари билан тенг хукуклардан фойдаланган ҳолда одил судлов фаолиятининг самарали амалга оширилишига кўмаклашиш, жиноят ишлари бўйича судларда давлат айбловини фақат қонунга асосланиб, холисликни сақлаган ҳолда сифатли қўллаб-қувватлаш, фуқаролар ва юридик шахсларнинг ҳуқуқлари ҳамда қонуний манфаатлари суд йўли билан самарали ҳимоя қилинишига эришиш, суд амалиётидан келиб чиққан ҳолда суриштирув ва тергов органлари ходимларининг амалий кўникмалари ҳамда малакасини ошириш ишларига кўмаклашишдан иборат бўлади.

Бундан ташқари Ихтисослашган прокурорлар корпуси ходими судларда кўрилаётган ишлар бўйича айбловни (фуқаровий даъвони) қўллаб-қувватлаш, ўзгартириш ёки ундан воз кечиш, шу жумладан жиноят кодекси нормаларини қўллаш, жазо тури ва меъёрини белгилаш масалалари юзасидан фикрини судга баён қилишда мустақил бўлиб, қонун талабларига ва ишнинг барча ҳолатларидан келиб чиққан ҳолда ўз ишончига асосланиши, ҳар бир ҳудудда Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар, Тошкент шаҳар прокуратуралари ҳамда тегишли туман (шаҳар) прокуратуралари Ихтисослашган прокурорлар корпуси ходимлари ва бошқа йўналишларда узоқ йиллар фаолият кўрсатган тажрибали ходимлардан иборат Маслаҳат кенгашлари ташкил этилиши, бу кенгашлар ўзаро муҳокама асосида ўта мураккаб тоифадаги ишларнинг ечимини топиш, ёш кадрларни тўғри йўналтириш ва уларнинг амалий кўникмаларини ривожлантириш ишларига кўмаклашиши билан улар фаолиятининг натижадорлиги таъминланади.

Хабиба Худайбердиева,

Фуқаролик ишлари бўйича Учтепа туманлараро суди судьяси

Skip to content